Category Archives: Şehir

Lynched

Posted on

lynched-22http://www.lynchedmusic.com

Irlanda muziginden devam ediyoruz. Lynched Dublin cikisli bir grup. Sarkilarinda uilleann pipes, concertina (kucuk akordiyon), gitar ve yerel Irlanda muziginin olmazsa olmazi keman(fiddle) kullaniyorlar.
2015 Ekim ayi icinde bulundugumuz sehirde bir konser vermislerdi, o zamandan bu yana sarkilari dilimde, hatta ezberimde.

Bugun (27 Nisan 2016) BBC Radio 2’nin duzenledigi Folk Awards’da en iyi grup, en iyi album kategorisinde yarisacaklar. Bugun albumle ayni adi tasiyan Cold Old Fire sarkilarinin klibini yayinladilar. Asagida sirasiyla klibi, konserlerinden cektigim bir videoyu ve Spotify playlistlerini bulabilirsiniz.

Dinleyin bak, valla guzel 🙂

İrlanda’da Hangi Dil Konuşuluyor?

Arkadaşlarımızın, blog okuyucularımızın, zaman zaman ailemizin, akrabalarımızın sık sık sorup kafa karışıklığı yaşadıkları bir durum var. İrlanda’da hangi dil konuşuluyor? Gaelik, Gaelce her yerde konuşuluyor mu? İskoçlar da aynı dili konuşmuyor mu? Siz gidince İrlandaca mı öğrendiniz? diye gidiyor sorular..

İrlanda Cumhuriyeti’nin iki tane resmî dili var. Biri İngilizce biri de İrlanda dili. Türkçede İrlandalıların konuştuğu dil için İrlandaca, Gaelik, Gaelce vb. ifadeler kullanılıyor.

İrlanda diline, İrlandalılar İngilizce’de Irish diyorlar, Irish konuşuyoruz diyorlar. English gibi. (“Do you speak Gaelic?” sorusuna “No, I speak Irish” cevabını alırsınız.)

İrlanda diline, İrlandalılar İrlanda dilinde ise Gaeilge diyorlar. Bu dilin de birçok farklı aksanı mevcut.

Peki İskoçya’da da aynı dil konuşulmuyor mu?

İskoçların konuştuğu kelt dili de yine İrlanda dilinden gelişen bir dil. Aynı dil ailesi içindeki akraba diller.
Onların konuştuğu dile İngilizce’de Scottish Gaelic ya da sadece Gaelic, Scottish Gaelic’te ise Gàidhlig deniyor. Telâffuzlarını internetten bulabilirsiniz.

Küçük bir paragrafla dil aileleri açısından bakacak olursak, bu iki dil de Hint-Avrupa dil ailesinin altındaki Kelt dilleri içinde yer alıyor. Bu Kelt dilleri de kendi içinde ayrılıyor elbette. İrlanda ve İskoç dilleri (ayrıca Manx dili) Kelt dilleri altında, Ada/adasal Kelt dilleri içindeki Gaelik (Goidelic/Gaelic) dillerine bağlı diller.
Örneğin Kuzeybatı Fransa’daki Bretagne bölgesinde konuşulan Bretonca ya da Welsh dili de Ada Kelt dilleri içindeki Britonik dillerden.

Dönelim günümüze ve İrlanda’ya… Çocuklar liseye kadar Irish öğreniyorlar ama daha sonrasında bu eğitim zorunlu olmaktan çıkıyor. Bu süreç içinde İngilizce ya da İrlandaca ağırlıklı okullar tercih edilebiliyor.
Sonrasında dil eğitimine devam etmeyen kişiler de bu dili doğal olarak unutuyorlar. Nitekim halk içinde, günlük yaşamda İrlandaca pek kullanılmıyor, konuşulmuyor.   (İrlanda’ya gelmek istiyoruz İrlandaca bilmemiz şart mı diyenler için bir cevap olmuştur umarım. ) Bununla birlikte, resmî kurumlarda işe girmek isteyenler İrlandaca sınavını geçmek durumundalar. Bunun dışında genel olarak ve gelenek olarak herkes çok büyük çoğunluğu İrlandaca ya da İrlandaca kökenli olan yer ve kişi isimlerine vâkıf durumda.
Dil, etkin biçimde konuşulmasa da tabelalar, resmî yazılar, uyarılar vs. iki dilde yazılıyor. İrlanda dilinde yayın yapan radyo ve televizyonlar var, bu dili canlı tutmaya çalışan dernek ve kurumlar var. Halk içinde bütün bu sistemi savunanı da gördük, gereksiz bulanı da… En basit şekliyle söyleyecek olursak, savunanı dilini ve kültürünü canlı tutmak istediklerini, bundan mantıklı bir şey olamayacağı, gereksiz bulanı ise can çekişen ve bir daha hiçbir zaman eskisi gibi olamayacak bu dil ve kültür için gereksiz harcama yapmak savlarını ortaya koyuyor.

İrlanda’da İrlanda dilinin konuşulduğu, yaşadığı bölgelere Gaeltacht adı veriliyor. Aşağıda Gaeltacht haritasının bugünkü hâlini görebilirsiniz. Yeşil alanlar günden güne küçülüyor. Biz bu dilin hâlâ aktif konuşulduğu bölgelerden birinde yaşıyoruz. Donegal, İrlandaca konuşulan en büyük bölge. Kuzeybatı tarafları ve adalarında bu dili konuşmayı sürdüren insanlar, topluluklar var.
Gaeltacht bölgelerine girdiğinizi yol üzerindeki tabelalardan anlayabiliyorsunuz ve bu noktadan itibaren artık yol levhaları, dükkân ve resmi yerlerin tabelaları İngilizce olmuyor. Her yerde İrlandaca. Ama dükkâna, markete girince yine herkes İngilizce konuşuyor, konuşabiliyor elbette. Sadece, İrlandaca konuştuğunuzda cevap alma olasılığı burada daha fazla.
Örneğin yaz okulu gibi bir sistem mevcut: Çocuklarına bu dili öğretmek isteyen aileler onları Gaeltacht’ta yaşayan ailelerin yanına gönderiyorlar yazları.

 

   

İrlanda dili, kültürü, Gaeltacht bölgeleri turizmine dayalı etkinlikler, çalışmalar için çeşitli teşvikler verilebiliyor. Bu şekilde bir seyahat/turizm firması kuran bir arkadaşımızın düzenlediği etkinliklere katılıp bol bol İrlandaca konuşan insanların arasında bulunduk. İrlanda içinde Gaeltacht bölgesine/bölgelerine yakın olmaktan, bu kültürü yakından görmekten son derece mutluyuz. Büyük şehirlerin birinde olsaydık bu kadar içinde olma, deneyimleme şansımız olmayacaktı. Geriye kalan küçük, gerçek İrlanda’yı görmek, yaşamak çok güzel, mümkün olduğunca da içinde olmaya çalışıyoruz.

Kuzey İrlanda’daki dil ve eğitim durumuna o kadar hâkim olmadığım için o kısmı yazamıyorum. O tarafta işler biraz daha farklı ve bu konular biraz daha hassas durumda. İrlandaca, orada birinci ya da ikinci dil resmiyeti yerine azınlık dili statüsünde.

http://www.gaeilge.ie/
http://www.udaras.ie/en/an-ghaeilge-an-ghaeltacht/an-ghaeltacht/
https://en.wikipedia.org/wiki/Gaeltacht

Graffiti

Posted on

Merhaba,
2 haftalık tatilimizde kolay rastlanamayacak bir graffiti deneyimi yaşadık. Kuzenim ve arkadaşları Lüksemburg’daki bir teknik lise tarafından bu etkinliğe davet edilmişlerdi. Nerede, nasıl kalacağımız belli bile değildi ancak böyle bir fırsat kaçmazdı, uyku tulumu vs hazırlayıp yola koyulduk. 4 saati aşan bir yolculuk sonunda okula vardık. Kuzenin eşyalarını taşımasına yardım ettikten sonra erken gelip graffitiye başlamış olan grubun diğer üyelerini seyredaldık. Graffitinin yapılacağı yer, okula ait metro durağına giden yolun kenarındaki ~3 metre yüksekliğindeki duvar idi. 2. gün sonunda her bir esere hayran kalmamak elde değildi.
Çektiğimiz birkaç kareyi aşağıda bulabilirsiniz. Ha bu arada geceyi okulun giriş katında şişme yatak ve uyku tulumlarında geçirdik acayip de keyifliydi, gün içinde de küçücük Lüksemburg’u gezme fırsatı bulduk, fırsat varsa kaçırmayacaksın!

graffiti-luksemburg1
graffiti-luksemburg2
graffiti-luksemburg3
graffiti-luksemburg4
graffiti-luksemburg5
graffiti-luksemburg6
graffiti-luksemburg7
graffiti-luksemburg8

Fotogünlük #32 – Dunlewy Lough

Posted on
Dunlewy Lough

Dunlewy Lough – Fotoğrafı büyütmek için tıklayınız – Click to enlarge

32. Fotogünlük, bir kıyı yürüyüşünün dönüş yolunda karşılaştığımız manzaranın panoramik fotoğrafı.
Errigal Dağı‘nın hemen eteğinde yer alan bu göl ve çevresi mükemmel görünüyordu, panorama ile elimden geldiği kadar fotoğrafa aktarmaya çalıştım ancak gözümle gördüğüm o renkleri tam anlamıyla aktarmak ne yazık ki mümkün olmadı. Fotoğrafın çekildiği yeri aşağıda görebilirsiniz, bir kaç defa zoom out yaparsanız Dunlewy Gölü’nü ve Errigal Dağı’nı da görebilirsiniz.

Ateşten Klarnet – The Fire Clarinet

Posted on

Derry/Londonderry’de düzenlenen Lumiere festivalinin alevli gösterilerinin yapıldığı St. Columbus Parkı’nda dolaşırken ister istemez bu sese doğru yöneldik. Adeta büyüleyici bir etkisi vardı, uzun süre ayrılamadık başından. Canlısı kadar olmasa da halen etkileyici bence..

2013-12-01 20.41.42

We headed unavoidably for this tune while we were walking around the St. Columbus Park where the Fire Garden Show  of Lumiere Festival was held in Derry/Londonderry. It had a fairly amazing impact on us, we spent quite a lot time just watching/listening the artist. It is still amazing but of course not as good as the live one..